Ξανά Μεσαίωνας…

 

Επειδή έχω ασχοληθεί και πάλι τελευταία με τέτοιου είδους θέματα, λέω να θίξω σήμερα την κατάληψη  του ανθρώπου από κάποιο ακάθαρτο πνεύμα και τον εξορκισμό του (την επίσημη τελετή απελευθέρωσης του ατόμου από την οντότητα , κάτι το οποίο η επίσημη εκκλησία είτε η δικιά μας είτε των καθολικών φοβάται, αλλά συστήνει ως λύση σε περιπτώσεις και καλά δαιμονισμού πιστών και απίστων).

Όχι, δεν είμαι γνώστης, αλλά μεγάλωσα μέσα σε εκκλησία μέχρι να πάω γυμνάσιο και ήμουν φανατικός ακόλουθος, είδα τον Εξορκιστή στην τηλεόραση, όταν ήμουν Τετάρτη δημοτικού μια Τετάρτη βράδυ και από τους αγαπημένους μου ήρωες είναι ο Τζον Κόνσταντιν.

Οπότε με τα τόσα προσόντα μου αρχίζω.

Από την Καινή Διαθήκη ακόμη, πάντα βάση των γραπτών που γαλούχησαν την πίστη μας, υπάρχουν μαρτυρίες και καταγραφές εξορκισμού με πρώτη που μου έρχεται στο μυαλό αυτή του Γερασηνού:

«..ἰδὼν δὲ τὸν ᾿Ιησοῦν ἀπὸ μακρόθεν ἔδραμε καὶ προσεκύνησεν αὐτόν, καὶ κράξας φωνῇ μεγάλῃ λέγει· τί ἐμοὶ καὶ σοί, ᾿Ιησοῦ, υἱὲ τοῦ Θεοῦ τοῦ ὑψίστου; ὁρκίζω σε τὸν Θεόν, μή με βασανίσῃς. ἔλεγε γὰρ αὐτῷ· ἔξελθε τὸ πνεῦμα τὸ ἀκάθαρτον ἐκ τοῦ ἀνθρώπου. καὶ ἐπηρώτα αὐτόν· τί ὄνομά σοι; καὶ ἀπεκρίθη λέγων· λεγεὼν ὄνομά μοι, ὅτι πολλοί ἐσμεν.΄..»

Έριξε κι ο Ιησούς μια επίκληση και τα δαιμόνια βγήκαν μέσα από τον άνθρωπο, μπήκαν σε κάτι αγριογούρουνα που βοσκάγανε εκεί κοντά, τα μουρλάνανε με αποτέλεσμα να πέσουν σε ένα ρέμα και να πνιγούνε. Δεν υπήρχε τόσο μεγάλο κίνημα φιλόζωων τότε κι έτσι ο Ιησούς την γλίτωσε την μήνυση, ίσως η σταύρωση του να ήταν η τιμωρία του για αυτό, διότι κατάρα έριξες στα γουρούνια-θα το πληρώσεις.

Παρεκτράπηκα.

Αν και πολλές θρησκείες και δοξασίες περιέχουν στις διδασκαλίες τους τέτοιου είδους φαινόμενα κατάληψης ανθρώπων από δυνάμεις ζοφερές (αν και η λέξη «δαίμων» έχει πάρει διαφορετική έννοια στα χρόνια μας, όταν ακόμη και ο Σωκράτης μιλούσε για τα δαιμόνια που υπάρχουν στον άνθρωπο πριν γίνει μόδα), ο Χριστιανισμός κατείχε τα πρωτεία από την εμφάνιση του και δεν τα αφήνει μέχρι και σήμερα.

Στην σκοτεινή περίοδο του μεσαίωνα, τότε που αν ανακάλυπτες μια θεραπεία για την πανούκλα  και σε έκαιγαν στην πυρά σαν αιρετικό, οποιαδήποτε ασθένεια του μυαλού ταλαιπωρούσε κόσμο, αντιμετωπιζόταν έτσι. Με παπάδες και ψαλμωδίες, με αποτέλεσμα πολλοί συνάνθρωποι μας να μην καταφέρουν ούτε να θεραπευτούν αλλά ούτε και να ζήσουν! Η επιστήμη της ψυχολογίας δεν είχε προχωρήσει, η ιατρική βρισκόταν στο ναδίρ, οπότε η λύση σε όλα ήταν σταυρός και ξεματιάσματα. Πάρα πολλοί χάθηκαν άδοξα και μέσα από ενέργειες εξορκισμών και ευλογιών η εκκλησία έχτισε αυτό το πρόσωπο το μυστηριακό που έχει μέχρι και σήμερα. Με τα χρόνια όταν προχωρήσαμε παραπέρα αποβάλαμε την θρησκεία από πάνω μας, γιατί ο δέκατος-όγδοος αιώνας ήταν αυτός της αμφισβήτησης και της απαρχής του κύματος του αθεϊσμού και της αναρχίας. Αργότερα όταν άρχισαν οι πόλεμοι της νέας παγκόσμιας τάξης και η ανθρωπότητα είδε πως βοηθά να πιστεύεις όταν πρόκειται να πεθάνεις, ξαναγύρισε στην σκέπη την ιερή.

Έρχεται η δεκαετία του εβδομήντα, περνάν πόλεμοι και διαμαρτυρίες κι ο κόσμος είναι μπερδεμένος με το ίδιο του το «είναι». Και τότε έρχεται στον κινηματογράφο μια ταινία που θα αλλάξει για πάντα τις ταινίες τρόμου και θα φτιάξει έναν δικό της μύθο. Ο «Εξορκιστής» που βασίζεται στο βιβλίο του Γουίλιαμ Πίτερ Μπλάτυ, προβάλλεται και φέρνει τα πάνω κάτω. Λιποθυμίες θεατών, νοσοκομειακά να πηγαινοέρχονται, κλάματα, σταυροί και μετάνοιες την πρώτη μέρα. Αλλά αυτό που έκανε μεγαλύτερη εντύπωση τότε, ήταν οι κλήσεις που λάμβαναν οι καθολικές εκκλησίες για εξορκισμούς. Ενώ μέχρι τότε οι  θρησκευτικές πεποιθήσεις χώλαιναν, ξαφνικά αυτό άλλαξε με μια ταινία. Ο μεσαίωνας επανήλθε για μια δεκαετία, επανήλθαν σταυροί και πετραχήλια, παπάδες και δεσπότες αντικατέστησαν γιατρούς και κλινικές.

Πριν από την παραπάνω ταινία βέβαια και το μυθιστόρημα που την ενέπνευσε, υπήρξαν τουλάχιστον δύο αληθινά περιστατικά που έδωσαν την έμπνευση για αυτού του είδους την γραφή στον περασμένο αιώνα, τουλάχιστον δύο είναι γνωστά. Αποτέλεσμα ήταν ένας πιτσιρίκος και μια έφηβη να πεθάνουν μετά από πολυήμερο εξορκισμό.

Αλλά προχωρά ο κόσμος, η τεχνολογία τρέχει κι η επιστήμη καλπάζει. Η θρησκοληψία άρχισε να εμφανίζεται ξανά για καλό ή για κακό ή απλά για να υπάρξει άλλη μια περίοδος καταπίεσης και εκμετάλλευσης.

Αλλά έναν δεύτερο μεσαίωνα θα τον αντέχαμε;

Αποστόλης Σαμακοβλής

 

Shares 2

Leave a Reply